وَإِذَا أَنْعَمْنَا عَلَى الْإِنسَانِ أَعْرَضَ وَنَأى بِجَانِبِهِ وَإِذَا مَسَّهُ الشَّرُّ فَذُو دُعَاء عَرِیضٍ
و چون انسان را نعمت بخشیم روى برتابد و خود را کنار کشد و چون آسیبى بدو رسد دست به دعاى فراوان بردارد (۵۱)
و چون به انسان رنجى رسد پروردگارش را -انابت کنان میخواند، سپس چون نعمتى
از سوى خویش به او ارزانى دارد، فراموش میکند که پیشتر چه دعایى به درگاه
او داشت، و براى خداوند همتایانى قائل میشود که [دیگران را هم] از راه او
گمراه سازد، بگو با کفر خویش اندکى [از زندگانى] بهره مند شو که
[سرانجام] تو از دوزخیانى
تفسیر:
همین که نعمتی را به او دادیم « نَسِیَ » نسیان ، فراموش میکند . « ما کانَ یَدْعُوا إِلَیْهِ » خدا را فراموش میکند . بعد هم میگوید : کار ، کار خدا نبود . این مدیریت من بود . کارخانه بود . آمپول بود . این قرص ، من را خوب کرد. وام آبروی من را حفظ کرد..
وَلَوْ بَسَطَ اللَّهُ الرِّزْقَ لِعِبَادِهِ لَبَغَوْا فِی الْأَرْضِ
وَلَکِن یُنَزِّلُ بِقَدَرٍ مَّا یَشَاءُ إِنَّهُ بِعِبَادِهِ خَبِیرٌ
بَصِیرٌ
و اگر خدا روزی بندگانش را فراوان گرداند در روی زمین ظلم و عصیان بسیار کنند لیکن روزی خلق را به اندازه ای که بخواهد نازل می گرداند زیرا او (بر احوال بندگانش) آگاه و بصیر است. (۲۷)
امام صادق (علیه السلام) ضمن بیان مواعظی می فرمایند:
1-اگر این باورت شده که خدا رزق و روزی روزی خواران را به عهده گرفته است، پس تلاش بیش از حد توأم با نگرانی ات برای چیست؟!
2-اگر خدا رزق مقدر بندگانش را روی حکمت و مصالحی که خود میداند در میانشان تقسیم کرده و به هر فردی جز سهم معین او نخواهد داد و کم کاری یا پرکاری هیچ تاثیری در زیاد و کم کردن آن نخواهد داشت، پس حرص زدن و جمع کردن و روی هم انباشتن برای چه؟!
3- اگر این باورتان شده است که حساب روز قیامت حق است و ریز و درشت اموال و اعمالتان مورد سوال و پرسش قرار خواهد گرفت (که فلان مال را از چه راهی و چگونه به دست آورده و درچه راهی به مصرف رساندهای؟ حقوق خدا و خلق خدا را چگونه ادا کرده و یا چرا حبس حقوق نمودهای؟!) پس چرا چنین بیپروا و بیحساب در جمعآوری اموال میکوشید؟!
4- اگر باورتان شده که ثواب و پاداش از جانب خدا در مقابل اعمال نیک، حق است و مسلم، پس کسالت و بیحالی و تنبلی در انجام عمل برای چیست؟!
5-اگر اعتقاد به این دارید که هرچه از اموال خود در راه خدا انفاق کنید خدا جای آن را پرمیکند (چنان که خودش فرموده است: و ما انفقتم من شئ فهو یخلفه) هرچه که انفاق کنید، او جای آن را پرمیکند. سبأ- 39) پس بخل ورزیدن و امساک از انفاق نمودن برای چه؟!
6-اگر راستی اعتقاد به این دارید که خدا مجرمان و تبهکاران را با آتش سوزان عقاب و عذاب خواهد کرد پس این بیپروایی در گناه و معصیت چرا؟! 1
1-بحارالانوار، ج 75، ص 190
استاد بزرگوار ما میفرمودند اینکه ما کار میکنیم برای کسب روزی حلال درست
ولی خدا از ما کسب روزی هم نمیخواد
روزی رو خود خدا تامین میکنه
مقصد باید فقط وظیفه ی بندگی باشه
یعنی وقتی ما می آییم سرکارنیتمون این باشه
خدایا فقط برای بندگی تو و چون تو اراده کردی
که برای هر چیزی اسباب و عللی باشه و
طلب روزی هم اسبابش اینه من انجام وظیفه ی بندگی میکنم
آرام به طرف دنیا بروید
آرام به طرف دنیا بروید، خدا اگر خواست زیادش را میدهد. مقدار رزق به تقلای فرد بستگی ندارد.
به فکر رزقت نباش
حتی یک ساعت به فکر رزقت نباش، به دنبال کسب و کار هم که میروی، بدان که در رزق، فاعل تام، خدای متعال است، ان الله هوالرزاق ذوالقوة المتین: هر آینه، خداوند همان روزی دهنده نیرومند و محکم کار است.
رزق دو گونه است
رزق دو گونه است، یکی آن که تو را طلب میکند و یکی آن که تو در طلب او هستی و عاقبت به تو نمیرسد، جز آن چه در طلب توست. رزق روحی هم همین طور است.
خداوند امور دنیای بندگان را متعهد گردیده است
خداوند امور دنیای بندگان را خود متکفل و متعهد گردیده و از آنها پرداختن به امور آخرت (شکر عطایای خدا) را خواسته است، اما بندگان به تلاش در تهیهی دنیایشان پرداختهاند، گویا خداوند توانایی برآوردن نیازشان را ندارد! و از آخرت بازماندهاند و آن را به خدا محول کردهاند.
امور دنیوی خود را به خدا واگذار کن
اگر امور دنیوی خود را به خدا واگذار کنی، امور اخروی را نیز خدا تأمین خواهد کرد، اما اگر بخواهیم امور دنیایی خود را با تقلای خودمان تأمین کنیم، ضمن این که چون رزق مقدر و مقسوم است، تقلای بیهوده و بی ثمری است، آخرتمان را هم تباه کردهایم.
خیالت راحت باشد
تا به حال هر چه خدا برای تو بریده بود، به تو رسیده است و غیره از آن به تو نرسیده است. خیالت راحت باشد که هیچ مال غیر را نخوردهای و فقط رزق خودت را خوردهای. از این به بعد هم همین طور هست. اگر به این حقیقت اعتماد کنی و یقین بیاوری، دیگر تقلای بیهوده و تعدی به دیگران نمیکنی، کار کردنت هم از آن پس تنها به قصد فرمان بردن از خدا خواهد بود، نه به این گمان که کارت سبب رزق تو است.
نگران آینده نباش
تا به حال آنچه رزقت بوده، مصرف کردهای و آنچه رزقت نبوده، به تو نرسیده است. حتی آنچه را از راه حرام تهیه کردی و خوردی، حرص و تقلایت آن را نجس کرد، و الّا اگر صابر بودی، همان رزق از راه حلال، همان وقت به دستت میرسید. پس زاهد حقیقی تو هستی، چون ذرهای بیش از رزق خود نخوردهای. از این به بعد هم همین طور خواهد بود، پس نه نسبت به گذشته غصه داشته باش و نه نگران آینده باش.
هر چیزی که به تو نرسیده، بدان که از اول مال تو نبوده است.
هرچه بنا بوده، به ما رسیده است
غم و شادیهای دنیا را اگر منها کنیم، چیزی نمیماند و طلبی نداری. تا حالا هرچه بنا بوده، به ما رسیده است و هرچه مال ما نبوده، نرسیده است. بعد از این هم همین طور است {قل لن یصیبنا الا ما کتب الله لنا}: بگو جز آنچه خداوند برای ما مقدر نموده، به ما نمیرسد. {ما اصابک لم یکن لیخطئک و ما اخطئک لم یکن لیصیبک}: آنچه به تو رسید نمیشود از تو بگذرد و نرسد، و آنچه از تو رد شد و به تو نرسید، نمیشد به تو برسد.
خدا قبل از عالم تشریع، رزقی را برای بندهای مثلاً در روز ماه رمضان بریده است. حالا او در روز ماه رمضان فراموش میکند که روزه است و آن غذا را میخورد، بعداً یادش میافتد که روزه بوده است. نه روزهاش باطل است و نه قضا دارد. این خدا بود که این فراموشی را بر او مسلط کرد تا رزقی را که برای او مقدر کرده بود، به او بخوراند. حضرت رضا (علیهالسلام میفرمایند): {وقتی خداوند امری را اراده کند، عقل عبد را میگیرد و آن کار را به دست او جاری میکند، بعد عقلش را به او باز میگرداند.} بسیاری از خیراتی که خدا به ما رسانده، اینگونه بوده است و الّا اگر به عقل خودمان بود، آن کار را نمیکردیم.
خدا عبادت وعدهی بعد را نخواسته است
خدا عبادت وعدهی بعد را نخواسته است، ولی ما روزی سالهای بعد را هم میخواهیم، درحالیکه معلوم نیست تا یک وعدهی بعد زنده باشیم.
برای روزی فردایمان نگران نباشیم
اگر غلام خانه زادی پس از سالها بر سفره صاحب خود نشستن و خوردن، روزی غصهدار شود و بگوید فردا من چه بخورم؟ این توهین به صاحبش است و با این غصه خوردن، صاحبش را اذیت میکند. بعد از عمری روزی خدا را خوردن، جا ندارد برای روزی فردایمان غصه دار و نگران باشیم.
دندان طمع را بکن
دندان طمع دنیا و آخرت را بکن، ولی هرچه خدا عطا کرد، بپذیر.
دوست اهل بیت
دوست اهل بیت (علیهمالسلام) دست به دهان است، چیزی گیرش آمد، به قدر نیاز میخورد و بقیه را میبخشد، چیزی ذخیره نمیکند.
عطایای خدا را ببینیم
از دادههای خدا آن چه را که میبینی، بزرگتر است و لاحد است. ان شاالله هرچه را لطف فرموده است خودش نشانمان بدهد. هرچه اندازه خود ما بزرگتر بشود، مقدار بیشتری از عطایای خدا را میبینیم. خداوند به غیر، حساب داده است. یعنی بی حد و اندازه داده است و از آن چه داده از ما حساب نمیکشد. ما هم حساب نمیکردیم که چنین روزگاری برای ما پیش آید و بی حساب به ما بدهد.
خدا روزی میدهد
{ان الله یرزق من یشاء به غیر حساب} همانا خداوند، هرکس را که بخواهد بی حساب روزی میدهد.
به غیر حساب سه معنی دارد:
۱- آن چه را میدهد، به این حساب نبوده که در قبال حسناتی باشد که انجام دادهای.
۲- از آن چه داده، حساب نمیکشد.
۳- بی اندازه و بی حساب و زیاد میدهد.
گله و شکایت نکن
خدا در مورد روزیای که به مۆمنین داده است، از آنها حساب نمیکشد و سۆال نمیکند، بلکه از دلشان و محبتشان که امانت خدا نزد مۆمن است، سۆال میکند که به چه کسی سپردهاند.
حالا که خدا از روزی سۆال نمیکند، تو هم از او سۆال نکن، چون دستور دادن به صاحبخانه، عیب است. گله و شکایت هم نکن. اگر هم یک وقت از دهانت پرید، زود استغفار کن.
انفاق
قرآن فرمود: من قدر علیه رزقه فلینفق: هر کس روزیاش تنگ شد، پس باید از همان چیزی که دارد انفاق کند.
امیرالمۆمنین (علیهالسلام فرمودند): اذا املقتم فتاجروا الله بالصدقه: هنگامی که فقیر شدید، پس با صدقه دادن با خدا تجارت کنید، صدقه کلید رزق است.
فرزندان بر سر سفره پدر
پیامبر اکرم (ص) فرمودند: انا و علی ابوا هذه الامة: من و علی دو پدر این امتیم. فرزندان بر سر سفره پدرشان رزق میخوردند و از پدرشان ارث میبرند. مگر ندیدی که حضرت امیر (علیهالسلام) به در خانههای نیازمندان غذا میبرد؟ حالا این کار را نمیکند؟
معبد بودایی "تائونگ کالات"، در بالای قله ای با همین نام در کشور میانمار قرار دارد که سالانه گردشگران بسیاری را به خود جذب می کند.